INTERVIEW 6 
Project 9
OZ: De eerste vraag die ik heb is: op welke aspecten van sociaal welzijn was dit project onder andere gericht? Dus dan gaat het over informele interactie, het ontmoeten, het verdiepen van relaties ook, het gevoel van verbondenheid, dat soort dingen. Kan je vertellen op wat welke van die aspecten dit project betrekking had?
D6: Ja, dit project, [P9] dan, een kantoor op een bedrijventerrein waar dingen worden uitgewerkt, zit vast aan het lab. Eigenlijk was daar heel erg de nadruk gelegd op efficiëntie van het werkproces. Dus er worden zones ontworpen waar mensen zich optimaal moeten kunnen concentreren en zones ontworpen waar mensen dan echt kunnen ontmoeten. Dus dat is best wel apart van elkaar. En ze zijn overgegaan van kantoortjes naar open werkvloer, wat best wel veel weerstand gaf. Dus nou, vandaar ook op de werkvloer zoveel mogelijk rust. Dat is een beetje…
OZ: De overgang van gesloten naar open kantoor, kwam dat in dit project of was dat hiervoor al gedaan?
D6: Dat is voor het eerst in dit project, gingen ze voor het eerst echt naar open. Ja. En dan de vergaderruimtes zijn dan wel gesloten, maar alle werkplekken zijn open. En daaraan vast in het centrum, dat zal je zo direct denk ik wel zien, in het centrum van de plattegrond zit dan telkens een sociaal ontmoeten. Wat ook gewoon open is, dus daar kan je best wellicht wat overlast van krijgen.
Even kijken, ja, dit is het [P9]-terrein, dus het gaat hier om echt wel een kantoorgebouw, iets nieuws. Was een hele transparante gevel eigenlijk. Ze vonden daglichttoetreding, contact met natuur, dat soort.. gewoon het welzijn van de werknemer heel erg belangrijk.
Dan is dit het laboratorium. En de onderkant is eigenlijk alleen maar kantoor. Ja, en dan kom je hier binnen, aan de zijkant. Ik heb het bovenste stuk van het laboratorium er maar even afgeknipt hoor omdat het nu eventjes niet van belang was. En dan kom je eigenlijk binnen in een hele hoge hal, vier verdiepingen hoog, waarin dan ook echt een koffiebar is gesitueerd. En nou ja, zitplekjes en dat soort dingen. Zit dan vast aan een auditorium. En dan ook wat hoofd meeting rooms, dus voor echt externe mensen, kon je ook dan gaan huren. En dan had je workplaces, zoveel mogelijk aan de buitenkant en een social area zoveel mogelijk in het centrum. 
Nou, dit is begane-grondplattegrond [beeld van loungegebied]. Iets wat uitzonderlijk is, is dat ook beveiliging heel erg belangrijk is in zo'n bedrijf. Auditorium. En dit is dan eigenlijk schematisch de plattegrond van de verdiepingen, dus dat zijn drie verdiepingen op elkaar. En dan zie je weer workplaces aan de buitenkant, en dat gaat dan van: dan heb je een gedeelte silent workplaces en een gedeelte gewone werkplekken. 
En dan in het midden, nou eigenlijk opgesloten tussen twee vergader- of concentratiehokken, een sociale zone die dan ook aan het atrium ligt. Dus telkens kan je eigenlijk, dat middelste vierkantje is echt bedoeld om te kunnen ontmoeten, dat zit dan ook bij zo’n trap. Die trap gaat helemaal van boven tot beneden, zodat je heel snel, ja, bij de verschillende sociale zones kan zijn.
OZ: Oké. Ja.
D6: Ja, dat is misschien wel interessant… 
OZ: Ja.
D6: Nou, wat we dan hadden, echt verschil gemaakt in materialisering…
OZ: Verschil tussen ontmoeten en werken?
D6: Ja. Ja, tussen ontmoeten en werk. Nou de algehele sfeer moest best wel klinisch zijn bij [P9], want dat past bij hun identiteit ook wel. Ja, het lab, onderzoek, zo rustig mogelijk. Dus vandaar ja best wel wit, grijzig, ja, gesatureerd zal ik maar zeggen. En dan het bijzondere doe je dan meer met textuur dan met kleur. Dus we hebben bijvoorbeeld ook strekmetaal, hebben we dingen mee omkleed. Dus deze wanden waar het laboratorium aan grenst, die zijn dan voorzien van strekmetaal om het wat bijzonder effect te geven.
Ja. Dan ter plaatse van het ontmoeten, daar wilden ze dan wat meer de warmte opzoeken, dus wat meer met echt houtachtige materialen, maar nog steeds best wel… ja, ik vond het wel een beetje een klinische sfeer, dus, maar wel wat met meer zachte materialen, houtachtige materialen, maar nog steeds veel grijsachtige tinten en natuurlijke tinten.
OZ: Ja, en dan zeg je: ‘Dat wilden ze’. Waar kwam dat vandaan?
D6: Ja die [naam organisatie] had dan een gebruikerscommissie opgericht. En ja, dan ga je van tevoren met die gebruikers zitten van hoe zien jullie dat dan voor je en wat is dan… Nou, die waren dan eigenlijk representatief voor hun eigen afdeling. En dan ga je van tevoren, nou middels een workshop eigenlijk, een moodboard samenstellen. En daar kwam dat ik dan een beetje uit van nou, dit lijkt ons de optimale materialenkeuze, dat past bij dit bedrijf. Ja.
OZ: En het idee om de sociale ruimte in het midden van die vloer te leggen? Kwam dat bij jullie vandaan? Of was dat ook wel iets wat zij aandroegen?
D6: Nee, dat kwam echt bij [naam vorige werkgever] dan vandaan, dus die hadden.. Ja, dat krijg je in zo’n prijsvraag, dat doe je dan van tevoren. En dan leg je eigenlijk gewoon een soort vlekkenplan, of een, ja hoe zeg je dat, schetsontwerp, leg je dan neer. En dan was dit eigenlijk gewoon bedacht om een soort kloppend hart, en gewoon efficiënte werkplekconcept.
En toen hadden we destijds, ja dat nieuwe-werkenconcept, daar is [naam vorige werkgever] heel erg druk altijd mee bezig. Dan heb je verschillende stempeltjes. En dit is dan bijvoorbeeld zo'n stempeltje met, op een rijtje zitten de mensen dan, zal je zo ook wel zien, en dat dat dan omsloten wordt met een concentratieplekje, en dan een medium vergaderplekje, en dan ertussen, ja, wat groter vergaderen. En dat wisselt dan af, dus dat is een beetje meanderen. En ja, dat soort nieuwe werkconceptjes die hadden ze er dan in gestempeld eigenlijk.
OZ: Ja, want waarom wilden ze dat dat meanderde, weet je dat?
D6: Om maar wat rust, zonder dat je echt fysieke wanden neerzet, om toch verschillende plekken te creëren. Dus om dat open werken, wat eigenlijk hier is geïntroduceerd, om dat een ietsje minder open gevoel te geven, wat meer geborgenheid toch wel.
OZ: Ja, en die grijze hokjes die ik zie, dat zijn de concentratieplekken?
D6: Ja.
OZ: En zijn die dan wel helemaal dicht, van vloer tot plafond?
D6: Ja, ja, die zijn echt gewoon met systeemwanden, wel van glas, groot deel, ja.
OZ: Oké. Dus dan het sociale gebied, het ontmoetingsgebied in het midden, kan je vertellen wat daar is en hoe dat eruit ziet? En waarom jullie dat zo hebben gedaan?
D6: Ja, ik zal eventjes door… Oh ja, dit was dan even over die werkplek, dus dit was echt zo grijs, wit mogelijk. En dan de materialen, nou dit is dan nog eventjes schematisch, en dan zie je heel goed de stempeltjes trouwens. Dus ja, zo’n werkplekje, waar mensen echt konden bellen, nou, sociale ontmoeten… En dan hadden we hier op die rode plekken dan identiteitsuitingen waar we wél kleur gingen inbrengen. Dus heel bewust op bepaalde plekken wel kleur. 
OZ: Dat is wel open of niet? O nee, dat is ook een vergaderzaal zie ik nu, die grote tafel.
D6: Ja. Ja. Dus per verdieping is er echt één echt voor groot teamoverleg. Dan heb je nog best wel grote vergaderruimtes voor zes tot acht personen, verspreid over de verdiepingen omdat ze heel erg in teams werken daar. Dus het idee is ook dat dan, bijvoorbeeld hier rechts - zie je mijn muis goed? – ik kan wel eventjes met de…
OZ: Ja, die zie ik goed, ja
D6: Ja, dus dit is dan een team, dit is een team, dit is een team [wijst op de plattegrond groepjes van 6-8 bureaus aan]. Ja, en deze maken dan hier gebruik van. Ja, dit is ook weer een beetje overlap. En dan deze maken hier gebruik van, deze maken dan weer.. nou ja, zo ging dat dan, hadden ze het een beetje onderling, was het idee, dat ze dat konden verdelen. En het idee was…
OZ: Kon je dan ook zien welk team waar zat?
D6: Nee, dat is echt een… Nee, daar is geen verschil in gemaakt. Het enige waarin we verschil hebben gemaakt eigenlijk: hier hebben we graphics dan ontworpen op die specifieke plekken, en per verdieping heeft dat dus een andere kleur. Dus eigenlijk is dan de opstelling, of de indeling van de sociale zone én de kleur die gebruikt wordt op de verdieping, maakt dat je ziet op welke verdieping je je bevindt. Voor de rest is het vrij hetzelfde. En de reden waarom…
OZ: En ook niet een plek waar zo'n team dan zelf iets kon ophangen of doen, zodat je kon zien van die zitten daar? 
D6: Nee. Nee, dat was hier niet. Dus het was vrij… ja, allemaal generiek bepaald. En als [vorige werkgever] hadden we dan bedacht van nou, die sociale zone, die willen we graag aan de vide. Dat als je hier dan binnenkomt, dan zou – al zit er volgens mij ook nog steeds een plaat tussen - dan ervaar je wel alle verdiepingen, ja, kan je wel vanuit het atrium ook al wel een beetje voelen, en de kleur daarvan. Ja. …
OZ: Je zei iets…
D6: En wat wel is, is dat mensen wel een persoonlijke locker hadden, in het sociale gebeuren. Maar dat is gewoon met een pas, was dat volgens mij, uit mijn hoofd.
OZ: Ja. En je zei net van dat die sociale ruimte op iedere verdieping iets anders was ingedeeld?
D6: Ja. Dus dan had je, dit was dan de derde verdieping, die was dan met zo'n grote stamtafel. Mensen gaan hier ook lunchen namelijk, of pauze houden. Ook nog wat flexwerkplekken, hoge bar, altijd wel een printmeubel met koffiemogelijkheid, en altijd lockers, maar die telkens in een andere verschijningsvorm. 
OZ: Oké.
D6: Dus hier heb je dan bijvoorbeeld een vierkante tafel, wel weer met zo'n… Ja dit is dan weer zo’n print unit, en dit zijn dan de lockers. Dat is dan de gele verdieping, dus dat is de tweede. En de knalgele. Dus… het ging eigenlijk van rood, oranje, naar geel, dat ging het eigenlijk, maar… Zie je dat? Ja, je ziet het wel. Rood, oranje, geel, en dan zie je dat hier de lockers zitten, met dan hier op de kop een… hoe heet het, koffieautomaat. En dan op een andere manier is dan die printer opgelost. Dan twee kleine ronde tafeltjes. Dus ja, net wat andere invulling.
OZ: Hoe is dat verschil bepaald? Hebben jullie gewoon bedacht van nou, daar wil ik het zo doen, daar zo…?
D6: Ja. Ja, gewoon suggesties gegeven. Nou dat vonden ze dan wel mooi. Ja, echt heel simpel eigenlijk, gaat dat. Daar hebben we geen workshop of zo voor deze mensen over gehouden. Want dat doe ik wel veel meer bij [huidige werkgever] - misschien [vorige werkgever] inmiddels ook hoor - dat je echt wel wat meer de ruimte geeft aan gebruikers om het in te delen. Maar dat moet ook heel erg vanuit het bedrijf zelf komen. Dat ze dan de juiste mensen aan tafel kunnen en willen zetten, dat ze er wat over mógen zeggen. 
Je merkt toch wel een beetje met zo'n, dit kantoor project bijvoorbeeld, dat is best wel een… ja, bepaalde hiërarchie, eigenlijk. Je hebt echt een overkoepelend bestuur, en die moet heel veel dingen gewoon goedkeuren. En dan ja, die afdelingen die er dan op komen, heb je een representive en dat is het dan. En ik vind dan toch wel… in de ziekenhuizen, dan gaat het heel erg over, echt verschillende, heb je verschillende poli's en zo, verschillende werkprocessen, en dan gaat het echt heel erg over ‘hoe werken die artsen?’, want dat werkt allemaal anders. Ja, het is een heel ander soort… proces of zo wat je aangaat. Of het nou een kantoor is met de werkzaamheden die iemand op kantoor uitvoert, dat maakt heel erg in hoeverre gebruikers ook mee mogen en kunnen denken vanuit het bedrijf. 
OZ: Ja.
D6: Vind ik best wel een groot verschil per opdrachtgever. Dit was best wel statisch, dus het is een beetje… nou, we hebben dan voor deze thema’s, daar hebben we dan gebruikersoverleggen over gehad, vooral. Nou de kleuren dan, hierover. Ja, en dan vooral van de sfeer, wat willen die mensen? Maar niet echt de indelingen, dat is echt opgelegd vanuit de top van dit bedrijf. 
OZ: Ja. Maar wel de sfeer? 
D6: Ja.
OZ: En wat wilden ze, qua sfeer?
D6: Ja vooral rust, wilden ze, ja.
OZ: Vooral rust.
D6: Ja. En ze zijn heel trots op… nou ja, op die bio-achtige en microben en weet ik het wat, dus dat is wat je daar dan ziet. Ja, daar zijn ze heel erg trots op. En dat zal je ook wel… oh ja, dit is dan op een verdieping, hoe dat dan… Zie je, dus dit is echt vol glas. 
OZ: Ja. 
D6: En dit is dan een beschrijfbare wand dan weer. Dus die buitenste lijnen op de plattegrond zijn dus altijd glas, en daarbinnen zitten dan wel hele dichte wanden. Ja zie je, dus dit is dan vol glas, en dit is dan wel dicht.
OZ: En waarom is dat met glas gedaan, helemaal?
D6: Eigenlijk om de ruimtelijkheid, ja, ten goede te laten komen. Zodat je zoveel mogelijk ruimtegevoel en zo min mogelijk opgesloten gevoel hebt. En ja, ook dat gevoel van het hoort gewoon bij elkaar. … Ja. Dus dat glas is eigenlijk puur voor de akoestiek... …
OZ: Ja. …. Want hoe hebben jullie dat dan opgelost? Want dat geeft natuurlijk inderdaad wel wat extra geluidsreflectie.
D6: Ja vooral eigenlijk in het plafond. En dan die schermpjes op de tafels. Die moeten een bepaalde hoogte hebben. Zijn hoger geworden dat wat hier is getekend overigens, want je moet het dan… Nou ja, het is eigenlijk heel simpel qua akoestiek: als je een ander kan zien, dan kan ie je ook horen. Dus je moet eigenlijk dan die schermen zo hoog, dat je spraak wordt opgevangen, dan doet het íets. Maar het grootste… ding wat het absorbeert is toch altijd het plafond. Ja, dus dat moet gewoon echt…
OZ: Ja. En je zei in het begin al van: die sociale ruimte in het midden, dat kan wat overlast geven. Weet je daar iets van, of dat ook inderdaad zo wordt beleefd? Door die mensen daar?
D6: Daar weet ik nu niks van. Nee. Ik ben er wel dus nog langs geweest toen het helemaal af was, maar toen waren ze vooral heel erg gelukkig met hoe het eruit zag en dergelijke. Maar je krijgt ook niet echt de mensen die er werken te spreken. Vooral dus die top, daar ging je er dan mee langs en die waren helemaal trots, want het is echt gewoon geworden zoals je ziet hoe het hier is, dus best wel clean. 
OZ: Ja. 
D6: En die … zijn wel echt kunstwerken geworden. Ja, en die graphics hadden we speciaal voor hun ontworpen bijvoorbeeld, dat zijn dan weer microben. En dit is dan een hele graphic wat dan de geschiedenis van een bepaalde schimmel die [naam organisatie] heeft uitgevonden weergeeft. Dat is hetzelfde als dit chromosoom. Dus er zit heel veel, ja, trots eigenlijk in die graphics denk ik vooral, wat zij belangrijk vonden.
OZ: Ja. 
D6: En, dit is dan een selfservice koffiebar [laat lounge op de begane grond zien]. Dus daar zaten mensen ook echt met z'n allen koffie te drinken. Dus dat was wel, is wel een hele mooie, ja, ontmoetingsplek eigenlijk. En hier staan de mensen ook echt op te bellen en weet ik wat allemaal, dus dat is wel mooi. En dit is meteen ook de foyer van het auditorium, dat dan hier om de hoek, daar ga je de kern dan weer in, daar zit dan het auditorium. Als je het over sociale… ontmoetingen hebt en dergelijke. Ja, hier zie je dat dan. En dit is dan die graphic. Ja, het ging vooral heel veel over identiteit, toch wel. 
OZ: Ja?
D6: Ja, vond ik wel. … Ja, dit is dan die [… klinkt als open access]. Ja, dat moest dan ook geel zijn. Ik weet niet meer waarom eigenlijk, maar dat was wel een heel specifieke vraag.
OZ: Oké.
D6: Ja, haha. Ja, dit was dan privacy-folie die dan echt voor hun ontworpen is, dat van het begin tot het einde eigenlijk, dat ziet er dan zo uit.
OZ: Voor op die glazen wanden van vergaderkamers en zo? 
D6: Ja. Ja, dus dat was ook weer echt heel specifiek voor hun herkenbaarheid. Ja, kijk die. Deze zijn dan geabstraheerd helemaal, door echt een grafisch bureau. Daar zijn ze echt, nou ik weet niet hoeveel uur mee bezig geweest om het helemaal uit te tekenen. Ja, wel heel erg…
OZ: Ja, wel heel mooi.
D6: Ja echt heel wel heel erg tof. Ik weet niet of je het kan zien? 
OZ: Ja.
D6: Dat is wel echt een mooie schimmel, haha.
OZ: Haha, ja. 
D6: Ja. Maar het lijken wel bloemen, weet je wel, als je dat dan inzoomt. Dus daar werden ze helemaal wild van. En het was best wel moeilijk om de goede kleur geel… op dit beeldscherm komt het weer anders over dan dat is geworden allemaal. Ja, en dat je niet een ‘Oranje boven’ gevoel wilde natuurlijk. …
OZ: Ja.
D6: Ja. En hierachter zit dan textuur. Dus dit is dan die stalen wand.
OZ: En die ontmoetingsruimte, in het midden, daar zitten dus verschillende soorten plekken in.
D6: Ja.
OZ: En je liet net zien dat de indeling verschilt wel een beetje, maar er zitten ongeveer wel dezelfde dingen in, op iedere etage. Kan je vertellen wat daar in zit en waarom daarvoor gekozen is?
D6: Ja, ik zal eventjes naar de plattegrond gaan dan. Ja, dus er zit altijd één stamtafel in. Dat is vooral om sociale interactie tijdens de lunch plaats te laten vinden. Dan zit er één, ja, barelement in, dus dat is een hoge tafel. Dat gaat ook vooral over informeel, dat kan je ook gebruiken als informeel overleg. Dan zit er een soort work bench in dus dat is om, nou ja, flexwerken toch een plek te kunnen bieden, of als iemand daar dus tijdelijk eventjes bijvoorbeeld op bezoek is, dat je nog even je laptop open kan klappen. En er zit altijd een koffiehoek in. Oh ja hierachter zit overigens altijd papiervernietiging, dat is daar heel strikt. En nog een printfaciliteit. Dus dat zit er altijd in. En dan iedereen die dus moet printen, die moet altijd hier naartoe lopen ook. En dat was dan om de lichaamsbeweging, kwam dat dan ten goede.
OZ: Oké, dus de lichaamsbeweging. Dus niet per se vanwege het ontmoeten?
D6: Nee, nee, dat was echt voor de lichaamsbeweging eigenlijk, kan ik mij herinneren. En dan heb je nog gepersonaliseerde, ja, kluisjes en postvak is dat dan ook meteen…
OZ: En gepersonaliseerd, bedoel je dan gewoon dat iedereen zijn eigen heeft, of konden ze er ook iets mee doen qua uiterlijk?
D6: Nee, nee, echt alleen voor je eigen spullen, dus het uiterlijk was bepaald. Ja, dus je hebt eigenlijk in dit ontwerp zeer weinig mogelijkheid om te personaliseren alles. Dit is echt heel, ja… En dat merk je dus ook in hoeveel die gebruikers om tafel hebben gezeten.
OZ: Ja. Dat was ook niet veel zei je?
D6: Nee niet zoveel. 
OZ: Nee, precies. …
D6: Maar ze leken wel blij aan het eind.
OZ: Haha, nou, dat is goed.
D6: Ze zijn wel, ja… misschien toch wel de mensen die dit dan hebben begeleid hebben, hebben het dan wel aardig ingeschat, ja, van wat die mensen dan nodig hebben.
O: Ja. Ja.
D6: Want ik heb nog een ander project. Dat een beetje lijnrecht staat tegenover dit. Ik dacht, dat is dus wel interessant. Ik weet niet of je voldoende hebt van deze nu.
O: Ja, tenzij je zelf zegt van nou, dit was ook nog een aspect wat echt wel te maken had met die onderlinge band versterken. Maar ik krijg het idee dat dat niet per se heel erg voorop was gesteld.
D6: Nee. Nee, het was meer, het ging wat meer over uitstraling denk ik, en de identiteit, uitstraling, trots. Ja wel die connectie met dus het atrium en die sociale gebieden. Om dat wel aangenaam te laten voelen, om het daadwerkelijk te stimuleren. Ja, dat gaat dan meer over het plaatsen van een koffieautomaatje. Een echte koffiebar beneden dan, dat is wel op borrels, vrijdagmiddagborrels. Maar wel op heel beperkte plekken. Ja. 
O: Ja. Oké, dan gaan we naar het volgende project.
Project 10
D6: Ja, Ik heb nu eventjes deze volgende project. Het is wel grappig dat [P10], dat is eigenlijk een soort ja multimedia-achtige, Google-achtige festiviteit, dus dat gaat heel erg ver. Ik weet eigenlijk niet welke tools zij nu hebben ontwikkeld uiteindelijk, maar ook iets als Teams en zo bieden zij dan aan.
O: Ook ICT-software, leverancier.
D6: Ja. Ja. En dat dat gebouw bestond uit twee kernen, dus dat zijn dan stijgkernen. En nou ja, de werkplekken dan aan de gevel. En dan heb je secundaire functies rond de kern. En dan hadden we een soort rode loper ontworpen, met daartussen dan verschillende ontmoetingsplekken. Want dit bedrijf vond dus heel belangrijk, nou supersociaal bedrijf, ze hebben ook surfclubs en weet ik het wat, dus er moesten ook per se douches daar aanwezig zijn, zodat mensen even tussendoor konden surfen op een meer waar het dan aan ligt en zo. Dus ja, best wel heel veel aandacht voor de sociale binding tussen het personeel, gewoon omdat het ook al wel aanwezig was. 
Tegelijkertijd, zoals bij [P9] had iedereen ook echt zijn eigen werkplek, hier moet iedereen ook keihard gaan flexen. En ze werkten dan in bepaalde scrum-teams, dus je zit dan in meerdere teams dan in één team, dus je werkt ook hele tijd met andere mensen samen eigenlijk.
O: Oh ja.
D6: Dus ja was wel interessant. Ja allemaal inspiratie zoals gewoon identiteit. Nou omdat het dus een locatie aan het water was en de beach vibe, hadden we dat dan ook echt als thema, een beetje Ibiza-achtig thema bedacht. Het gaat heel erg over nou ja, gewoon lekker fris, lekker wit, hout, zonnetje erbij. Nou ja, echt gewoon een beetje beachy-achtige kleuren, een beetje impact maken. De hele kern wilden we gaan omtimmeren met van dat, ja, hout dat dan wit geschilderd is. Zandachtige vloeren, ja, beach meubilair, het wordt helemaal gezellig. Zonwering, nou ja, dat was overal belangrijk. 
En dan heb je hier eigenlijk plattegronden. Dat is wel leuk, dan kwam je dus binnen, en ze wilden ook meteen een wel heel representatieve hal hebben. Dus daar kwam dan echt een hele mooie bar, kwam er dan meteen, hele grote entreetrap, een ontvangstbalie, waar mensen ook echt achter vandaan komen om je te ontvangen, met de achter dan lockers helemaal in beach stijl. 
O: Waarom wilden ze zo’n representatieve entree?
D6: Om mensen toch wel te ontvangen en ook wel vooral werknemers áán te trekken. 
OZ: Oké.
D6: Ja, want ze, ja, ze hadden gewoon heel hard veel mensen nodig en ze hadden heel erg last van de concurrentie van [gemeente x] en dit bedrijf zit in [gemeente y]. Dus ze moesten echt iets heel tofs, wilden ze gaan bouwen, zodat als je híer gaat werken, nou, dan zit je toch gewoon verdorie hip, dat is echt helemaal waar je moet zijn eigenlijk, dat was het idee.
O: Ja, want omdat de vestigingsplaats iets minder in trek was, was dat extra belangrijk om nieuwe mensen te trekken? 
D6: Ja. Ja, extra faciliteiten wilden ze dan echt aanbieden wat in [gemeente x] gewoon niet mogelijk is omdat je gewoon niet de ruimte hebt bijvoorbeeld.
O: Oké. En was het dan vooral die entree die dan aantrekkelijk moest overkomen of gold dat eigenlijk wel voor dit hele plan?
D6: Voor het hele plan. Dus eigenlijk op elke verdieping heb je toch wel iets bijzonders. Dus op die begane grond had je dan echt een hele leuke bar, een mooie houten vloer, ja gewoon die sfeer is echt op en top denk ik. Dan had je eigenlijk op elke verdieping, dus dit is een standaardverdieping, dat is een trap, zo’n heel mooi trappenhuis dat dan helemaal omhoog gaat eigenlijk. Dan had je in de kern telkens echt een speelse element, zoals een voetbaltafel, nou een soort strandtentje zit er dan ook. Dan heb je op de verdieping vergaderruimte en nog wat print units of overlegruimte als een soort mini beach-huisjes, want je ziet, het is echt superdichtbevolkt.
OZ: Ja.
D6: Echt extreem dichtbevolkt. Maar dat is allemaal geaccepteerd, want mensen die zitten dan weer hier, dan weer daar, dus het is niet altijd allemaal bezet, en door dan heel slim bepaalde dichte volumes neer te zetten, dan werd dat geluid dan zo verspreid dat je er eigenlijk weinig last hebt van elkaar.
O: En als je dan bijvoorbeeld wat vertrouwelijker gesprekken hebt, ook misschien informeel?
D6: Ja, dan kon je dus echt in afgesloten huisjes gaan zitten. 
OZ: Ja. 
D6: Ja. En dan had je eigenlijk op de hoek altijd bepaalde ruimtes, ja voor teams, en dan hier had je dan wat grotere ruimtes voor ook weer andere soort overleggen. Ze hadden echt voor verschillende typen overleggen verschillende afmetingen teams eigenlijk.
O: Ja. En de sociale dingen ook weer wat meer in het midden zie ik.
D6: Ja. Ook weer in het midden. En we hadden eigenlijk een soort, ja, houten loper, dus alles wat in hout is uitgevoerd, voor verkeersgebied, en waar je werkt is het allemaal zacht en zanderig, zal ik maar zeggen.
OZ: Dus onder de bureaus ligt een zachte vloer en als je naar de toiletten gaat bijvoorbeeld, dan loop je over een hardere vloer?
D6: Ja.
OZ: Oké. Dat geeft het wel meer geluid dan andersom.
D6: Ja. Ja, ja. Op zich wel. Vonden ze niet zo’n probleem allemaal. Zagen ze niet als een probleem.
En dan op tweede verdieping komt dan een heel groot atrium, daar werden dan heel vaak lezingen en weet ik het wat allemaal gehouden. Ja, hier zie je dan de derde verdieping, hoe dat dan omhoog loopt. Ja, dat wordt echt een heel interactief gebeuren, met een theateropstelling weet ik het wat. Nou hier weer In de kern ook weer een eigen, ja, play ground zal ik maar zeggen. En dan op de laatste verdieping…
OZ: Wat bedoel je met play ground? Is daar nog ook echt letterlijk iets te spelen?
D6: Ja daar staat echt een tafelvoetbaltafel bijvoorbeeld, of een tafeltennistafel.
OZ: Oké. En die trap daarboven, zeg maar boven de toiletten op de plattegrond, is dat nou gewoon een hele brede trap annex tribune?
D6: Ja. We gaan er zo in 3D nog even doorheen. Ja, en nu staat de derde er nog niet op, maar die heb ik misschien wel in mijn… ja ik was met een ander projecten ook bezig. Ik denk dat hij wel… Nou, daar zit nog een hele game room eigenlijk. Oeh, als ik online zit dan wordt het altijd wat trager. Even kijken of die er hier al in staat. Ja, die game room was ook echt superleuk geworden namelijk. … Ja, die zit hier wel in. 
OZ: Bovenin?
D6: Ja, dat is bovenin. Dus moet ik gewoon eventjes een doorsnee…
OZ: En waarom hebben jullie die daar gedaan?
D6: Eh….Dat was eigenlijk een beetje de wens van de opdrachtgever, omdat ze een soort ja rooftop-gevoel wilden. Ja, dus dat is echt in samenspraak geweest met de opdrachtgever.
Even kijken of ik hem iets naar beneden kan. Oeh, hij is een beetje traag…
OZ: Heb je ook anders iets van foto's of zo, of renders?
D6: Nee dat nog niet. Ja, foto's van de bouw, daar heb je niet zo veel aan. Maar hier kan je het nog wel zien. Ja wacht. Dus dit is de vierde verdieping, die ontbrak even in het document net. Ja, dat is echt helemaal gezellige boel. Dus dan kom je hier weer met een trap omhoog, en dan met sportvelden, zijn er dan in gemarkeerd, en met een, ja, open haard echt, een buitenterras met uitzicht over het water dan, waar ook gebarbecued kan worden, was het idee. Pooltafel. En dat zit dus echt in het topje van het gebouw.
OZ: Oh dus er zitten ook nog verschillende functies in. Ja, ik zie een flipperkast.
D6: Ja. Ja die hadden ze al, dus dat nemen ze dan allemaal mee. Golfputten waren ze mee bezig. Tafeltennis. Ja hier is dan de bierkoelkast, of wat is het, de wijnkoelkast. Ja, echt wel lachen.
OZ: Zo hé.
D6: Ja, het is echt heel anders. Nu hier heb ik effe een paar 3D-tjes, dat het niet zo lang duurt. Maar het is dus een heel transparant gebouw. Groot het logo, herkenbaarheid en zo. En nou, alles is gewoon heel transparant. Dan de lockers, weet ik het, grote trap naar boven. Hier zit dan zo’n bar, echt een beetje hippig met hout. Dus hier is gewoon het eerste ontmoeten, en ook als je gaat solliciteren kan je hier dus echt even een cocktail nemen. Die zie je dat dan. Ja, die hele kern is helemaal met hout omkleed. Ja, gewoon echt een hele leuke sfeer. Veel groen wilden ze ook in het gebouw. Ja zo'n grote trap naar boven.
OZ: Die is ruim hè?
D6: Ja, echt ruim. En telkens op bepaalde zichtlijnen, hier zie je dan die wolken, maar dat is dus één van... Ze hebben dan vier uitgangspunten. Inspiratie is één bijvoorbeeld. Dat is dan zo’n light box dat dan licht geeft, zodat… Het is een glazen gebouw, in de avond zie je dat dan dus ook echt zitten.
OZ: O ja, ja.
D6: Ja, kijk, ja zie je, daar verderop zie je al het volgende uitgangspunt. Dus telkens aan het eind van een gang. Hele kekke lampen zijn dit dan. Nou dit ging over privacy, dat zijn echt van die houten lamellen die je dan kan stellen, wat je normaal in strandtenten hebt.
OZ: Wat zei je net, iedere keer aan het eind van de gang, zo het eind van de trap, heb je een soort bestemming in zicht, of hoe moet ik dat zien?
D6: Ja, ja precies ja. En dan echt een bestemming dat ook licht geeft. Dus het wordt echt hard geaccentueerd, zal ik maar zeggen. Ja, en ook veel terug kunnen kijken. Dus als je hier staat en je maat zit daar, dan kan je ook eventjes bellen van: ‘Hé kom je zo naar boven, want we gaan gamen’ of: ‘Je cocktail staat klaar, kom naar beneden’.
OZ: Oké, dus ook daarom was het voor hun belangrijk dat ze elkaar konden zien op verschillende plekken?
D6: Ja. 
En dit is dan de verdieping op, dus er is altijd... Dit is dan de kern, daar zitten dan van die gekleurde lockers, gepersonaliseerd volgens mij ook in de zin van dat je daar dus je eigen jas in kan doen. Je mag er niet echt iets op plakken. Maar je hebt hier wel heel veel... Dit zijn van die kleine volumetjes dan die in de ruimte staan, die het werkgedeelte een beetje van die gang afsluiten. En dat is dan wel ja beschrijfbaar sowieso, aan één kant altijd helemaal beschrijfbaar. 
OZ: Oh ja, als een whiteboard, of schoolbord of zo.
D6: Ja, als een brainstorm, magnetisch whiteboard.
OZ: Ja.
D6: Ja en dit is dan zo’n… Ja, ik kan het niet supergoed zien, maar, ja, dit is dan vanuit de werkplekken, tussen de werkplekken hangen ook allemaal verschuifbare panelen, glazen panelen waarop eigenlijk ook geschreven kan worden. Dus dat is ook weer, ja, dat was eigenlijk voor de brainstorm, dus overal kon je brainstormen eigenlijk.
OZ: Je zei: ‘Het was éigenlijk voor de brainstorm’; gebruiken ze het ook anders?
D6: Dat weet ik niet, hoe ze het nu aan het gebruiken zijn, maar ik denk het wel, hun aard gezien. En we hadden wel expres nog aan het eind van de gangen, dus dit is zo'n middelste kern en dan aan het eind, van die stalen, strekmetaal, en dát was echt bedoeld om personalisatie op te hangen. Dus bijvoorbeeld: ‘Dan is er een game’, ‘Op deze dag is er dan zo’n wedstrijd’, dat je dat hierop kan klikken.
OZ: Oh ja.
D6: Ja echt heel veel... Ja, hier weer brainstormen, bij zo'n hoekje zit altijd zoiets dat je dan kan gebruiken. Ja, hier achterin zit overigens dus een vergaderruimtetje, dus dat kan je ook, met louvres kan je dat dan weer, net als in een strandtent eigenlijk, kan je dat dan helemaal sluiten als het heel erg geheim is of zo. 
Ja, je ziet verschillende vormen van overleggen maar ook ontmoeten. Alles heeft een dubbelfunctie eigenlijk. Ja. Ja, je ziet overal die dingen terugkomen van… Dit is dan de andere kant van het gebouw, aan de kern. Ja oh, dit is dan zo een middenruimte, dat is wel leuk. Dus dat is altijd een barretje, met dan een, nou ja, een speels element, dus tafelvoetbal of tafeltennis. En vanaf de andere kant zie je dat dan. En dan staan hier altijd twee koffiezetautomaten en een ijskoud automaat. En dan, ja een dakje. Ja, zo ziet dat eruit.
O: En waarom is daar gekozen voor een barretje? Het idee van een barretje?
D6: Dat mensen daar gaan hangen, met elkaar. Ja.
OZ: En dat hangen dat houdt dan in…?
D6: Lekker kletsen.
OZ: Iets informeler.
D6: Ja, iets informeler, ja. Klopt. Ja, en je ziet dan ook bij zo’n bar zit dan wel weer zo'n strekmetalen paneel waar mensen dan weer dingen kunnen ophangen, van wat is er aan de hand in het bedrijf. Of wanneer zijn de leuke activiteiten, vooral dat.
OZ: Dus dat hangt bij de werkplekken in de buurt, maar dus ook in zo'n gezamenlijke ruimte?
D6: Ja. Ja echt overal zit dat eigenlijk.
Ja, en dan komen we weer een verdieping hoger, dan heb je dus weer zo’n, ja, een doel, ‘create’ was dit dan. Dan gaan we nu die… kijken we eventjes terug, naar beneden. Ja, die ruimtelijkheid is echt fantastisch. En dan gaan we dus hier, zie je dan die tribunetrap. En dan is hier weer zo’n thema en dit is dan transparant folie met nou de zon, ‘accelerate’, dat is dan weer zo’n uitgangspunt, zo'n kernwoord van die organisatie.
OZ: Oké, dus dat zijn hun kernwoorden uit hun visie of zo?
D6: Ja ja. Zo'n visiehandboek.
OZ: En dat dat terugkwam in het interieur, kwam dat ook uit die gebruikersgroepen?
D6: Ja, hier hadden we dus ook niet superveel gebruikersgroepen, maar wel een enorm betrokken en innovatieve, hele jonge directie ook eigenlijk. Ik denk, ja, die waren hooguit 40 jaar. En die runden dit hele bedrijf. En die wisten echt precies wat iedereen leuk vond, volgens hun zelf dan. Maar best wel best wel vernieuwend vond ik. En ze zaten wel echt heel erg, telkens in de stoel van, ja, ‘Hoe zouden die mensen dat leuk vinden’. En ik denk dat ze gewoon nog ietwat onervaren waren van oh, we hadden misschien ook gebruikersgroepen kunnen doen of zo. Maar we hebben wel, ja, een rondleiding gehad in hun huidige gebouw, van wat ze mooi vonden, en ze kwamen hele tijd met inspiratie, want dan had er iemand weer wat opgestuurd. En ja, zo ging dat dan wel er wel echt heel veel heen en weer. Ja.
OZ: En je zei net er was hier heel veel aandacht voor sociale cohesie omdat dat er ook eigenlijk al wás, en ze dat graag wilden houden. Neem je uit dit project nou nog ideeën mee voor een volgend project, waarbij het dan misschien nog minder aanwezig is, de sociale cohesie, maar wel de bedoeling is dat dat groeit?
D6: … Ja, ik vind het wel heel erg leuk, maar wat ik wel een beetje… wat ik wel… Ik vond dit echt een heel leuk project, ook heel creatief, je kreeg heel veel vrijheid. En soms, maar dat probeer ik altíjd wel, probeer je mensen gewoon een beetje te verrassen, en ik vond met dit project kreeg je daar heel veel kansen toe tot, zonder dat je meteen werd afgeschoten. Maar ik vind het soms lastig, met andere bedrijven zoals zo’n [P9], dan krijg je die kans eigenlijk niet. Als je dan iets afwijkt, dan raakt men in paniek. En dan is dat heel lastig om wat meer die nadruk op dan bijvoorbeeld…. Ik vind sociaal best wel heel belangrijk, altijd. Maar als dat niet wordt gestimuleerd vanuit een bedrijf zelf, is het lastig om daar echt de nadruk op te leggen.
OZ: Ja, want waar loop je dan tegenaan, wat voor soort dingen zou je dan willen doen die dan niet worden geaccepteerd?
D6: Ik denk wel bepaalde dingen met sfeer. Dus dat plekken waar je wil dat mensen elkaar opzoeken, of elkaar kunnen inspireren, dat je dat daar ook iets extra's doet bijvoorbeeld, dat mensen daar wíllen zijn.
OZ: En wat voor wat voor dingen, wat voor extra’s zijn dat wat jou betreft?
D6: Nou, in dit project, wat ik wel mooi vond om te zien en wat interessant is, is dat je dus die, ja, eigenlijk die extra spelelementen bijvoorbeeld, dat vindt deze doelgroep heel leuk. Dus mensen komen daar naartoe omdat je die competitie nog even wil spelen met je tafelvoetbal bijvoorbeeld. En misschien in een ander project kan dat zijn hele goede koffie, bijvoorbeeld. Of extra snel internet, op een bepaalde plek. Dus het is niet alleen per se het ontwerp, maar ook de faciliteiten die je aan zou willen bieden als bedrijf. En ook als de… nou ja, bijvoorbeeld je werkplek, ben ik wel heel erg mee eens van dat moet je dan sober en efficiënt, en gewoon aangenaam, akoestisch vooral. Dus de juiste tools op de juiste plek aanbieden, en waar je dan wil ontmoeten, nou daar mag het echt wat gezelliger zijn om wat meer die ontspannen sfeer, dat je mág praten. Nou akoestisch wel gewoon dat je niet in een ander tot last bent. Maar wel dat het wat meer vrijheidsgevoel op die plekken kan geven of zo.
OZ: Ja, en wat is iets wat dat vrijheidsgevoel kan geven? Heb je daar een voorbeeldje van?
D6: Ik denk wel zachte materialen, zacht materiaalgebruik. Kleur ook wel. Koffie, denk ik. Ja, en wat meer inperken van het vrijheidsgevoel is denk ik wel meer rigide opstellingen bijvoorbeeld, sobere kleuren, niet te veel poespas. Ja, wat meer strikt, wat strakker. … Ik denk dat kleur heel veel kan doen, eigenlijk. … Ja. … Ja, in een kern dat je dan gewoon, of waar je wil dat mensen ontmoeten, dat je ook echt gewoon met kleur impact kan maken, of met identiteits-, branding-achtige dingen. Of spellen aanbieden inderdaad.
Nou, dit is trouwens een trap die, als je wil dat mensen bijvoorbeeld de trap meer moeten gaan gebruiken, dat je daar gewoon iets leuks mee doet. Dit was helemaal in een bepaalde kleur blauw gespoten, weer langs zo'n identiteitsuiting. Ja, dan kom je boven… Dit was dan een van hun afbeeldingen. Maar dat je mensen een beetje stimuleert om ergens naartoe te gaan door daar echt iets bijzonders aan te bieden wat je graag wil zien. Of wat je wil láten zien aan elkaar.
OZ: Ja. Nou is dat als je zo'n fotowand maakt, is dat natuurlijk wel statisch. Zijn er wat dat betreft ook dynamische dingen gemaakt, dus dat dat na verloop van tijd kan veranderen?
D6: Ja, dit is een dynamische eigenlijk, want dit is dan een lichtbak, en dat is dan textiel, of ja, beprint textiel met zo'n pees die je indrukt. Dus die die afbeelding kan je eigenlijk vervangen. Dat is eigenlijk een techniek uit de winkel, nou ja, wat je ook bij Anna van Toor ziet of Suit Supply, weet ik het. En dat is gewoon te veranderen, dus dat kan je wel veranderen in de tijd. En dat was dus maar € 900 per oppervlak ongeveer, dus dat dat kan ook echt wel vrij eenvoudig bekostigd worden.
OZ: Kunnen ze dat ook zelf of is dat dan wel iets waarvoor ze eventjes weer bij jou moeten aankloppen?
D6: Ja dat printen en verkrijgen van de afbeelding, daar heb je iemand voor nodig, een grafisch iemand of ons inderdaad, ja. Maar wat je wel ook kan doen bijvoorbeeld, maar dat is dan eigenlijk weer wat meer… Ja, ik ben dan bezig met die zorg, en heel erg over reactiverende zorg en… Nou ja, nu ook, proberen we dan wat omgevingspsychologie. Met een Moeder-Kind Centrum ben ik dan bezig, en dan hebben we een apex scherm, heb ik op de kinderpoli, en de ene dag is dat een aquarium en de andere dag is dat de stoomboot van Sinterklaas die de hele dag voorbij voert. Ja, dat kan je dan op die manier dan heel mooi... ja, aanpassen. En ik kan me voorstellen, als je een bedrijf als dit hebt, dat dat ook best wel leuk is dat je de ene dag op dat scherm een bepaald spel kan spelen, en de andere dag wordt het een haardvuur de hele dag, want het is slecht weer, en dan als het heel zonnig is dan zie je de hele dag daarop de zee. Ja meer zoiets, zo’n multimediascherm-achtig iets. 
OZ: Ja.
D7: Dat is best wel iets leuks, iets dynamisch. Maar wat ook voor kantoren nog best wel interessant is, is dan dat WELL-concept, ben je daar bekend mee?
OZ: Dat ken ik wel een beetje, ja.
D6: Ja, dat is ook iets waar mensen nu… Hier hadden ze er niet echt oren naar, maar dat is wel iets, nou waar ik dan bijvoorbeeld met de [andere klant] ook een beetje mee bezig ben geweest. Dus dat gaat heel erg over voeding, ja beweging, akoestiek, licht. En die verschillende punten en daar dan verschillende dingen in aanbieden. En daar is het dus: ‘Oh, we zetten dus de printer ook zo ver mogelijk, want dan moet je zoveel mogelijk bewegen, dat is gezond’, bijvoorbeeld. En eigenlijk is het dan interessant om dan op dat punt ook meteen een koffieautomaat neer te zetten, zodat mensen ook gáán bewegen.
OZ: Dat ze niet denken: nou dan print ik maar niet.
D6: Ja, of ik ga het even opsparen allemaal. Maar je gewoon, ja, op een positieve manier ook gestimuleerd te wordt. Ja, volgens mij is koffie gewoon heel belangrijk, haha.
OZ: Ja, ja. Zit er in die WELL nou ook iets rondom die sociale kant, dat belangrijk is voor welzijn, dat jij weet?
D6: Weet ik even niet uit mijn hoofd, even kijken hoor, heb ik dat hier ergens… …
OZ: Ieder geval niet zo dat het jou meteen te binnen schiet naar aanleiding van dit project?
D6: Nee, nee.
O: Nee, ik was even nieuwsgierig.
D6: Ja, kijk, je kan hier nog eventjes… WELL concept. Je eigenlijk van die schema's. Ja, hier... ‘Air’, ‘Water’… ‘Fitness’ misschien? ‘Mind’?
OZ: Ja, want Ik weet dat er inderdaad verschillende thema s in zitten, voor een deel redelijk technisch en een deel meer richting psychologisch, en nu vroeg ik me af of daar inmiddels ook wel iets sociaals in zit. Maar ik spreek volgens mij nog iemand die helemaal gecertificeerd en alles is, die weet dat vast.
D6: Oh, dat is leuk. Ja, Ja, ik heb daar helaas nog geen kans voor gehad om me er echt goed in te verdiepen. In de zin van écht goed in verdiepen. Maar het is wel echt wel een interessant iets, volgens mij.
OZ: Oké… Zijn we door de projecten heen wat jou betreft of zijn er nog dingen die je wil opmerken over de sociale kant?
D6: Eh… Ik heb niet per se meer heel veel… op te merken. Ja, ik hoop dat je er wat aan hebt. Ik weet het niet, het is ook een beetje in-de-rondte-gepraat misschien, maar…
OZ: Nee, dat is prima, want ik vraag vanzelf wel door naar waar ik meer over wil weten. Het is juist bedoeld om gewoon te horen waar interieurontwerpers mee bezig zijn, hoe ze dat doen en waar ze aan denken. Dus dat is allemaal goed. Dat is allemaal goed om te horen.

4


